SPC 14.09. obeležava Novu godinu

Crkvena Nova godina - početak liturgijskog ciklusa i molitva za blagoslov

Pored dočeka Nove godine 31. decembra po gregorijanskom i 13. januara po julijanskom kalendaru, pravoslavna tradicija poznaje i još jedan datum - Crkvenu Novu godinu. Ona se obeležava 14. septembra, odnosno 1. septembra po starom stilu, i ima posebno mesto u životu vernika. Ovaj datum ustanovljen je još na Prvom vaseljenskom saboru i do danas označava početak bogoslužbenog kruga.

Na taj dan pravoslavni hramovi ispunjeni su molitvom. Vernici se mole za mir, očuvanje pravoslavlja, blagorodnu godinu, zdrav vazduh, plodnu zemlju i zaštitu od nevolja. Crkvena Nova godina tako postaje trenutak kada se svečano započinje novi liturgijski tok, u kojem se smenjuju praznici i postovi tokom cele godine. Prvi praznik koji dolazi nakon ovog datuma jeste Rođenje Presvete Bogorodice, Mala Gospojina, 21. septembra, što dodatno simbolizuje novi početak kroz Bogorodicu, majku Spasitelja.

Zašto baš septembar? U starozavetnoj tradiciji to je bilo vreme ubiranja plodova i prinošenja zahvalnosti Bogu, dok je u rimskoj carevini ovaj mesec bio administrativni početak godine. Time je Crkva spojila duhovnu i istorijsku simboliku, dajući ovom datumu trajno značenje. Septembar je značajan i po tome što je u njemu car Konstantin Veliki odneo pobedu nad Maksencijem, čime je hrišćanstvo steklo slobodu u Rimskom carstvu.

Uz Crkvenu Novu godinu vezuje se i spomen na Svetog Simeona Stolpnika, koji je život proveo u neprekidnoj molitvi i postu, stojeći na stubu kao simbol istrajnosti i odricanja. Njegov primer podseća da Nova godina u crkvenom smislu nije samo nova stranica u kalendaru, već prilika da se obnovi duh.

Dok svetovna Nova godina donosi veselje, zabavu i nove odluke, crkvena nosi tišu poruku - zahvalnost, pokajanje i molitvu. U nekim krajevima, vernici su na ovaj dan donosili seme u crkvu da se osveti pre setve, verujući da će godina biti rodna i blagoslovena.

Danas se Crkvena Nova godina obeležava u svim pravoslavnim hramovima, kao podsetnik da svaki novi početak nosi priliku za mir, obnovu i približavanje Bogu.